Narodowe Święto Niepodległości
110 dni do: Narodowe Święto Niepodległości
O Narodowe Święto Niepodległości
Narodowe Święto Niepodległości to najważniejsze polskie święto państwowe, obchodzone corocznie 11 listopada na pamiątkę odrodzenia suwerennej Rzeczypospolitej w 1918 roku. Upamiętnia ono moment, w którym Polska po 123 latach zaborów powróciła na mapę Europy i świata.
Historia
Odbudowa polskiej państwowości była procesem złożonym, wynikającym z załamania się trzech mocarstw zaborczych — Rosji, Niemiec i Austrii — pod koniec I wojny światowej. Symboliczny przełom nastąpił 11 listopada 1918 roku, gdy Rada Regencyjna przekazała dowództwo nad podległym jej wojskiem Józefowi Piłsudskiemu, który dzień wcześniej powrócił z więzienia w Magdeburgu. Data ta zbiegła się z podpisaniem rozejmu w Compiègne, przypieczętowującego klęskę Niemiec na froncie zachodnim.
Mimo że data 11 listopada utrwaliła się w świadomości społecznej w okresie międzywojennym, oficjalną rangę święta państwowego nadano jej dopiero ustawą z 23 kwietnia 1937 roku. Przed wybuchem II wojny światowej oficjalne obchody odbyły się zaledwie dwa razy. W latach 1945–1989 władze komunistyczne wykreśliły listopadową rocznicę z kalendarza oficjalnych świąt, zastępując ją Narodowym Świętem Odrodzenia Polski obchodzonym 22 lipca. Święto Niepodległości przywrócił Sejm ustawą z 15 lutego 1989 roku.
Tradycje i obchody
Główne państwowe uroczystości odbywają się na placu marszałka Józefa Piłsudskiego w Warszawie przed Grobem Nieznanego Żołnierza, gdzie w obecności najwyższych władz państwowych ma miejsce uroczysta odprawa wart oraz składanie wieńców. W całym kraju organizowane są biegi niepodległości, pikniki militarne, marsze patriotyczne oraz ogólnopolska akcja „Niepodległa do Hymnu”, polegająca na wspólnym śpiewaniu Mazurka Dąbrowskiego o godzinie 12:00. Na budynkach publicznych i domach prywatnych wywieszane są biało-czerwone flagi. W Wielkopolsce, a w szczególności w Poznaniu, obchody narodowe łączą się z lokalnym Świętem Ulicy Święty Marcin, co wiąże się ze spożywaniem tradycyjnych rogali świętomarcińskich z nadzieniem z białego maku oraz serwowaniem pieczonej gęsiny.
Czy wiesz, że...?
- Przed II wojną światową oficjalne państwowe obchody 11 listopada odbyły się tylko dwa razy — w 1937 i 1938 roku.
- Przez ponad cztery dekady PRL-u obchody 11 listopada były zakazane, a za udział w niezależnych manifestacjach pod Grobem Nieznanego Żołnierza groziły represje.
- W Poznaniu 11 listopada to także imieniny ulicy Święty Marcin; według szacunków cukierników, tego jednego dnia mieszkańcy i turyści zjadają setki ton tradycyjnych rogali świętomarcińskich.
- W dwudziestoleciu międzywojennym jako alternatywne daty odzyskania niepodległości rozważano m.in. 7 listopada (powstanie Rządu Tymczasowego w Lublinie) oraz 14 listopada (przekazanie Piłsudskiemu pełnej władzy cywilnej).
Daty Narodowe Święto Niepodległości w poszczególnych latach
Często zadawane pytania
Czy 11 listopada jest dniem wolnym od pracy?
Tak, Narodowe Święto Niepodległości jest ustawowo dniem wolnym od pracy dla wszystkich pracowników w Polsce.
Dlaczego akurat 11 listopada uznano za symbol odzyskania niepodległości?
Tego dnia w 1918 roku Rada Regencyjna przekazała Józefowi Piłsudskiemu władzę wojskową, co zbiegło się w czasie z zawarciem rozejmu w Compiègne i końcem działań wojennych I wojny światowej.
Kiedy przywrócono obchody Święta Niepodległości po okresie PRL?
Święto zostało formalnie przywrócone przez Sejm PRL ustawą z 15 lutego 1989 roku, jeszcze przed przełomowymi wyborami czerwcowymi.